Kum 1969, thlaphal thla a ni a, favâng boruok inthieng riei kara chun thlasik lam khawm an khang deu riei a. Vânlaizawla arasi hai khawm paw chieiin an inlep deu sek sek a. Mi lunginno hai ta ding chun lunglêng a na ṭan nawk ta hle el. Chuongang zân boruok kâra chun Bangladesh ramri, Sazep tlângdunga Chhippui khuo an ti ah chun Mizoram zalênna suoltu ṭhalai ruolin hla an sak dap dap a. An sak zing lai chun Pu C. Lalkhawliana chu tuol tieng a va suoka. A ruolhai hlasak ri chu râlkhata ngai a nuom lei khawm ni ngei a tih. Mizoram tieng ngha a khuo a hang thlîr veng veng a, hun liem hnung hai a hang sui vêl chun a lungrila "LALPA KAN THINLUNGA LALBER ANG CHE!" ti thu a hung tlunga, chu thu chu hun tawite kâr hlaa inchang tirin, vawisûn chena sak hlaw takel a la ni zing a. Tulaia "Kum sul liemhnung" tia ei hriet lar tâk hi a hung ni tah.
Ama, C. Lalkhawliana chun Mizoram rambuoiin nunphung a thlâk danglam nasat zie hai a ngaituo a. Hun liemta hnung ngaituona in kiltin a fang vêl a. Muonglai hun hai boin rambuoi leiin mi tamtak in thina an tuok a. Tamtakin in le lo an chân a. Tlangvâl ruol chu zalênna suol dingin ramṭuon an rêl bawka. Chuongang hun khirtak kara chun Krismas lawm dinga insingsatna chun Bethlehem chen tlunga, naute chibai va bûk ve ngei chu mi tin ta dinga thil harsa tak ni dingin an lang. Asanchu, mi tamtak chu hmangai fe ta hai purdoa um dâm, khawsawt ngawi ngawia hun hmang dâm anni leiin Krismas huna hin Isu nekin thildang inlal lem an lau a. Harsatnahai po po chu theinghila mitin lungrila Isu chu inlal tak sien a nuoma; chu ding chun Isu a fiel a, "LALPA KAN THINLUNGA LALBER ANG CHE!" ti thuchawiin hla mâwi takel a hung siem tah a nih.
Manipur tlângrama chenghai khawm tuta ei huntawng mek en in hun liem hnunghai ngaina zuol hleng a tih. Abîkin Krismas tâwm lem hin chu, muongtea ei khawtuol ngeia Krismas ei hmang hun lai dâm kha ngaina a thar zuol ring a um.
A ni ngei, khang hun liemta hai a khan chu puotieng a inthawka chawkbuoitu, riekrûm thil hriet ding a um ve naw a. Zalên takin mipui hai chu bazâr hmuna hai an inzi mur mura. In tin le khawtuol hai cheimawiin a um a. Kawtthlera chun ṭhalai ruol inpâkna hlasak ri hriet ding a um deu zing bawka. Râlkhata inthawk tawtawrawt fethlenga masi hla sak inri riei riei hriet ding a um bawk a. Lal thar chibai bûkna hlamawi sûn le zân a châwl ta ngai naw chu a ni kha! Sienkhawm, tukum zet chu a ri an dang ta ngei maw...?
En tah u! Ei chipui, ei unau tamtak hai chun an tuolchaina 'vângkhawzâwl' rausanin hmun himna an pan a. Khawtuol ah, sungkima "U Ama" hla hlimtaka sakin an so veng vung hlak kha tuhin chu thlalêr ramre angin a re thlawk thlawka. Hmangai-laina hai an chân a, an kim zo ta nawh! Khang ang hlimlaini kha, "Tawng nâwk ni um thei a ti'm?" tia duthusam chau naw chu thaw thei a um ta nawh. Mihring rama hin lungnat a um thei ngawt el! Kum sul liem hnung hai kha ngai naw um an ti'm?
Rambuoiin tu el khawm hi a mi tâwkbuoi senga. Nunphung a thlâk danglam nasat zie chu a hretu seng ei nih. Hmunhima umhai khawm nunphung pangngai ei hmang thei bîk naw a. Nitin el in ei chipui hai fâk le dâwn ding, an riekna ding, sil le bil le an mamaw danghai ngaituona'n hun ei hmanga. A buoinaw bîk hrim ei um nawh!
Nu le pa, kohran le khawtlâng ṭhuoitu haiin fel takin sawmdâwlna sin an thaw zinga. Ei insawmdâwl dân hai, ei ṭhangtlang dân hai hi ngainuom um ka tih. Liendo hai unau anga 'mîm inkhawi' em ni naw sien khawm, hmangaina rimtui inleng vel hi a mawi a. Ei sakhuona le khawm an hme hlie hlie a nih.
Ei tlangvâl hai khawm râlbûk vêng dingin ramṭuon zai an rêl a. Nunghâk hai khawm an bâng bik chuong nawh. Aw...! Hun dang ang kha ni sien chu lungrila hêlkam um loin hlapâwl inchûk dup dup an ta, hla inchûk ṭina la zuk hnufuol in, kilkhata indi rielin 'mi û' hai le meiphu awi an ta. Annawleh, tulai ṭhangthar dân deuin, restaurant le châwlhmun inhawia hai lêng ngei an tih. Tu ruok hin chu râlhmatawnga fe in, râlbuk an vênga, phalbi dei kara chun an 'laifei' hai an kuo lum a ṭul lem ta si...
Rambuoi leiin hun khir ei tawng mek a. Mi tamtakin in le lo ei rausan a, ṭhenkhatin ei nu le pa, ei nau duotlai ngawi ngawi hai ei chân bawk a. Lungril chu a na a nih. Hieng ang hun harsa tak ei tawng mek lai hin Krismas khawmin ei kawt a hung kik zing tah. Kumpui lingleta ei lo tûng chu beisei angin lawmna hunpui hmang thei dingin an lang ta nawh. Kum dang ang bawkin harmei inkhûk a, khuongpui tlir ri dut duta lengkhâwm na a lâm dup dup chu thil inhawkum tak chu a nih. Sienkhawm, ei huntawngin a mi remti pui si naw maw...
Ei huntawng chu ienganga harsa khawm lo ni sien; harsatna thuo tamtak paltlanga hi hunpui thuoi tlunga ei um ta si hin chu ei lungnatna, tuorna le khawsawtna hai hnungsawn in, lungril taka Lal thar chibai buk dingin insiem thar inla nuom a um takzet! "LALPA KAN THINLUNGA LALBER ANG CHE!" ti ve thei ngei dingin.
A tawpna taka chun, tuta ei hun tawng mek hi hun in la liempui a ta. Hun in a liempui pha chun kawng tinrenga ei ṭhangtlângna ropui zie hai; ei insawmdâwl dân dâm, ei tlangvâl hai huoisen zie le nuhmei pawlhai inpekna nasat zie dâm. Kohran nu le pahai hmalâkna ropui zie dâm, khawtlâng le hnam thuoitu hai inrim zie dâm le Pathienin ei chunga thilmak tamtak a thaw hai dâm hril la ni ngei a tih. Hieng thu hai hi ṭhang la hung thar pei hai ta dinga chanchin ngainuomum hung ni dingin; ziek thiemin ziek hai sien la, kumpui sûl ang a liem hnunga tienami anga tiem ka châk!
#Riekmaw Cabin
14th Dec, 2023
Tha hle mai
ReplyDelete